Nowe numery Kosmosu

Nowe numery Kosmosu (2025): rośliny i ludzie – wspólna przyszłość

Ukazały się dwa kolejne zeszyty czasopisma Kosmos. Problemy Nauk Biologicznych (Tom 74, nr 2 i 3), poświęcone jednemu z najważniejszych i najbardziej aktualnych tematów współczesnej biologii: relacjom między człowiekiem a światem roślin. Autorami wielu artykułów są pracownicy naszego Instytutu.

Numery zatytułowane „Rośliny i ludzie – wspólna historia, wspólna przyszłość” oraz „Nowe spojrzenie” tworzą spójną całość – opowieść o tym, jak głęboko jesteśmy powiązani z roślinami i jak wiele od nich zależy w kontekście wyzwań XXI wieku: zmian klimatu, bezpieczeństwa żywnościowego i rozwoju nowoczesnych technologii. To nie tylko przegląd aktualnych badań, ale także zaproszenie do refleksji: czy potrafimy wykorzystać wiedzę naukową tak, by rozwój cywilizacji szedł w parze z ochroną środowiska?

Co znajdziemy w numerach?

Autorzy artykułów prowadzą Czytelnika przez szerokie spektrum zagadnień – od fizjologii i stresu roślin, przez biotechnologię i rolnictwo przyszłości, aż po zastosowania biomateriałów i znaczenie roślin w medycynie oraz kulturze.

Wśród poruszanych tematów znajdują się m.in.:

odporność roślin na suszę i stres środowiskowy,
wykorzystanie bakterii i enzymów w nowoczesnym rolnictwie,
fenomika i technologie „big data” w badaniach roślin,
kultury in vitro i biotechnologia roślin,
nanomateriały i nanoceluloza jako materiały przyszłości,
rośliny jako źródło związków bioaktywnych i leków,
rola roślin w przestrzeni miejskiej i kulturze,
rozwój nauki obywatelskiej i nowych narzędzi identyfikacji roślin.

Tom 74, nr 2 (346) Rośliny i ludzie – wspólna historia, wspólna przyszłość.

Numer pierwszy koncentruje się na biologicznych podstawach funkcjonowania roślin i ich znaczeniu dla rolnictwa oraz środowiska.

Link do strony: https://apcz.umk.pl/KOSMOS/issue/view/3135

Artykuły:

Od Redakcji: Rośliny i ludzie – wspólna historia, wspólna przyszłość – Danuta Solecka
Skutki zimnej wiosny dla tropikalnego sorgo – Anna Bilska-Kos
Ziemniak kontra susza – Dominika Boguszewska-Mańkowska
Nanorurki węglowe w biotechnologii roślin: zastosowania, wyzwania i perspektywy – Julia Kawa, Katarzyna Gieczewska
Halotolerancyjne bakterie jako sprzymierzeńcy roślin w walce ze stresem zasolenia gleby – Aleksandra Junkier, Aleksandra Goszcz, Agnieszka Mroczek, Klaudia Dębiec-Andrzejewska
Bioprospekcja enzymów w rolnictwie regeneracyjnym – Inga Mach, Julia Bartczak, Takao Ishikawa
Kultury roślinne in vitro – od produkcji leków do ochrony bioróżnorodności – Danuta Solecka
Fenomika – nowoczesne podejście do starych pytań – Paweł Sowiński
Rola ogrodów botanicznych w utrzymaniu i ochronie różnorodności roślin – Hanna Werblan-Jakubiec, Marcin Zych

Tom 74, nr 3 (347) – Rośliny i ludzie – wspólna historia, wspólna przyszłość. Nowe spojrzenie

Drugi zeszyt rozszerza tę tematykę, pokazując nowe kierunki badań oraz znaczenie roślin w zdrowiu człowieka i życiu społecznym.

Link do strony: https://apcz.umk.pl/KOSMOS/issue/view/3064

Artykuły:

Od Redakcji: Rośliny i ludzie – wspólna historia, wspólna przyszłość. Nowe spojrzenie – Danuta Solecka
Allium sativum L. o szczególnej wartości prozdrowotnej – Agnieszka Ginter, Krystyna Zarzecka
Środowisko miejskie i człowiek źródłem stresu dla drzew – Anna Kołton, Monika Czaja
Fitoestrogeny w diecie i fitoterapii – Jagoda Stawicka, Agnieszka Mroczek
Nauka dla zwykłych ludzi… O aplikacjach do rozpoznawania roślin i nauce obywatelskiej – Katarzyna Niedźwiecka
Nanoceluloza roślinna – ekologiczny polimer przyszłości? – Danuta Solecka
„Na dębowo” czyli solidnie. O dębach w krajobrazie, kulturze i gospodarce – Kamila Ślusarczyk, Anna Szakiel
Fitochemiczny fenomen – kwas rozmarynowy i jego potencjał – Mateusz Waluś, Alicja Sobkowiak, Danuta Solecka

Te dwa zeszyty pokazują, że rośliny to nie tylko tło naszego życia, lecz jego fundament – biologiczny, technologiczny i kulturowy.

Zgromadzone artykuły łączą badania podstawowe z praktycznymi zastosowaniami, tworząc aktualny i inspirujący obraz współczesnej biologii roślin. To lektura zarówno dla specjalistów, jak i wszystkich, którzy chcą lepiej zrozumieć świat, od którego zależy nasza przyszłość.